O vandalismo é o grao cero da política. Tachar a cara de quen se presenta a unhas eleccións ou manchar unha sede coas cores doutro bando é un exercicio de covardía que merece unha condena sen matices. En democracia, as ideas baten con palabras ou con votos, nunca con botes de pintura nin con insultos personais en redes sociais cara a representantes públicos como Avelino Souto. Ata aquí, a ética elemental.
Pero unha vez limpada a fachada da sede do PP en Lalín, o que queda debaixo non é pintura, é unha realidade social en carne viva.
Resulta, cando menos, curioso o diagnóstico de "urxencia" que fixo o Partido Popular. Mentres o spray rezaba claramente "VIVA VOX", a dirección do partido —dende os seus despachos en Compostela— non tardou nin unha hora en sinalar ao "independentismo galego" e ao BNG como instigadores. É un movemento de prestidixitador: mirar á esquerda para que ninguén se decate de que o lume está prendendo na súa propia bancada.
O que pasou en Lalín non é un ataque orquestrado pola esquerda radical; é o berro desesperado dun sector primario que se sente traizoado. O caldo de cultivo non o sementou o BNG nin o PSOE; sementouno o propio PP en Bruxelas e en Madrid coas súas políticas "suicidas" —como as cualifican moitas asociacións gandeiras— respecto ao acordo UE-Mercosur.
Lalín é o corazón do Deza, unha terra que vive da gandería. Que o PP europeo liderase a defensa dun tratado que abre a porta á carne de fóra mentres estrangula aos nosos produtores é un golpe que a xente do campo non esquece. O concelleiro Souto, gandeiro premiado e referente do sector, atopouse defendendo un relato que en Bruxelas dicía "si" ao Mercosur e en Lalín dicía "apoio ao campo". Esa disonancia cognitiva é a que hoxe explota en forma de insultos en redes e pintadas con siglas alleas.
Cando o PP culpa á esquerda dunha pintada que loa a Vox, está a facer ilusionismo político. Prefiren o "comodín do nacionalismo" antes que admitir que os seus propios votantes, os gandeiros que levan décadas dándolles a maioría absoluta, están empezando a ver en Vox o refuxio ante a submisión do PP ás directrices europeas.
O vandalismo é deplorable e hai que denuncialo de xeito radical. Pero a manipulación do relato tamén o é. Se o PP de Lalín quere que as súas fachadas estean limpas, o que ten que facer é limpar primeiro as súas políticas agrarias de ambigüidades. Porque mentres as organizacións agrarias estean a pé de guerra en Lugo, Coruña ou Madrid contra o Mercosur, o descontento non se vai borrar cun pouco de disolvente.
A paz social non se consegue pedindo condenas ao BNG no Parlamento; conséguese defendendo de verdade aos que enchen a nosa neveira cada día. O resto é simplemente asfalto e propaganda.
